Napisz do nas! redakcja@forzaitalia.pl

Historia Alfa Romeo 1945-1987

Z podziemnych bunkrów do Portello

W latach powojennych we Włoszech w szybkim tempie postępowała odbudowa i unowocześnianie gospodarki. Kraj, który niewątpliwie skorzystał na tym, że przed zakończeniem wojny zerwał przymierze z Niemcami i przyłączył się do koalicji antyhitlerowskiej, został objęty planem Marshalla i mógł liczyć (także ze względu na wybitnie strategiczne położenie w basenie morza Śródziemnego) na znaczną pomoc ze strony Stanów Zjednoczonych. Chaos polityczny – częste zmiany rządów i uciążliwa biurokracja – nie hamowały rozwoju gospodarczego.

Wkrótce po tym, jak z podziemnych grot i bunkrów wydobyto schowane na czas wojny śmiałe prototypy i cenne egzemplarze samochodów Ferrari, Maserati i Alfa Romeo, w mediolańskich zakładach Alfy rozpoczął się bardzo ożywiony okres. Zdawano sobie sprawę, że w miarę podnoszenia się poziomu życiowego społeczeństw Europy Zachodniej, jej rynki będą coraz bardziej chłonne. Okazja była jedyna w swoim rodzaju: Alfa Romeo miała bezcenną reputację producenta samochodów wyścigowych i sportowych z długą listą sukcesów, oraz małoseryjnych, ekskluzywnych wozów, dostępnych dla nielicznych. Jakby rozpędem, w 1947 r. wprowadziła na rynek drogie, komfortowe 5-miejscowe coupe z 6-cylindrowym silnikiem 2.5 litra: była to Freccia d’Oro (Złota Strzała). Niemniej, plany na przyszłość wydawały się oczywiste i zupełnie inne: rozpocząć prawdziwą produkcję seryjną samochodów, kontynuujących najlepsze tradycje sportowych osiągów i śmiałych rozwiązań konstrukcyjnych, a jednocześnie tańszych i liczniejszych niż dotychczas. Firma szukała odpowiednich ludzi, uzupełniała obsadę biura konstrukcyjnego, prowadziła eksperymenty na granicy ówczesnych możliwości technicznych.

1900: to się musiało udać

Alfa Romeo 1900 Berlina

Pełen innowacji, wybiegający w przyszłość projekt pod nazwą Gazelle odłożono na półkę. Model ten miał być następcą przedwojennych 6C2500 i 6C3000, ale brakowało funduszy na jego realizację. W 1950 r. wreszcie udało się uzyskać dotację w ramach planu Marshalla i opracować nowy model, przeznaczony do seryjnej produkcji w fabryce w Portello – mediolańskiej siedzibie firmy. Już wtedy bezkompromisowo nastawieni miłośnicy marki mieli powody do niezadowolenia: planowana, przystępna cena oznaczała, że nowa Alfa będzie bardziej przypominać cywilne samochody, a nie wyścigowe bolidy. Przede wszystkim nowy, czterocylindrowy silnik: pod znakiem węża czegoś tak mało inspirującego, jak rzędowa czwórka nie było od późnych lat 20-tych – od modelu RMU, czyli już od ćwierćwiecza. Do tego brak tradycyjnego podziału na podwozie z zamontowanym silnikiem i lekką karoserię – zamiast tego samonośne nadwozie, niezależne zawieszenie przednie z podwójnymi wahaczami trójkątnymi, z tyłu oś sztywna ze sprężynami śrubowymi.

Niewątpliwym ojcem projektu był dr Orazio Satta Puliga, jednak do rozwiązania problemów firmy sprowadzony został znakomity konstruktor i fachowiec od przemysłu motoryzacyjnego, Rudolf Hruska, który przed wojną uruchamiał linię produkcyjną Volkswagena, a później pracował m.in. w firmach Porsche i Ford. W latach 50. Hruska miał spory udział we wdrożeniu do produkcji linii modeli Giulietta, a pod koniec lat 60. niemal samodzielnie skonstruował model Alfasud i wkrótce potem doprowadził do otwarcia zakładów Alfy w Pomigliano d’Arco pod Neapolem.

Czterodrzwiowy sedan Alfa 1900 w swej pierwszej wersji z 1951 r. nie wytyczał nowych kierunków stylistycznych – niewprawne oko mogło go wziąć w ruchu ulicznym za Chryslera Plymouth lub FIATa 1400. Faktycznie, pod względem wielkości plasował się między tymi modelami. W stopniu uznanym wówczas za bezwstydny zastosowano w nim tworzywa sztuczne. Nie uniknął chorób wieku dziecięcego, szczególnie w związku z rozpoczęciem produkcji seryjnej.

A jednak sukces był niemal natychmiastowy. Gdy Alfa Romeo 1900 pojawiła się na rynku, nikt już nie śmiał spekulować, czy jest to „prawdziwa Alfa”, czy nie. Hasło reklamowe: „Sedan rodzinny, który wygrywa wyścigi”, było mocno osadzone w tradycji firmy i najzupełniej uzasadnione: 1900 wygrała wiele imprez, w tym słynną Carrera Panamericana. Jako popularna taksówka przewiozła całe pokolenia Włochów. Jako wóz pościgowy policji patrolowała nowo budowane autostrady. Okazała się samochodem mocnym, niezawodnym i wyjątkowo trwałym. Osiągała prędkości, przy których duże znaczenie mają już własności aerodynamiczne (do ok. 160 km/h). Firma prowadziła żmudne badania nad zwiększeniem stabilności i precyzji prowadzenia przy dużych prędkościach. Szeroko stosowano nowe techniki produkcji przemysłowej, wypracowane w latach wojny.

W modelu 1900 montowano w zasadzie dwie wersje silników: podstawowy, o poj. skokowej 1884 cm³ (średnica x skok tłoka 82,55 x 88 mm) oraz dwulitrowy Super o poj. 1975 cm³ (84,5 x 88 mm). W obu zastosowano głowice odlewane ze stopów lekkich, zawory wylotowe chłodzone sodem i po dwa górne wałki rozrządu napędzane łańcuchem. Za doprowadzenie mieszanki w wersji 1.9 odpowiadał pojedynczy gaźnik, a w Super – dwa gaźniki dolnossące. Na uwagę zasługują znaczne moce obu jednostek: 90 KM (100 KM w wersji Ti) dla silnika 1.9 i odpowednio 90/115 KM dla 2.0 z nadwoziem czterodrzwiowym. Standardowo samochody te wyposażano w przekładnie 4-biegowe, ale wersje Super o bardziej sportowej charakterystyce miały skrzynie o 5 biegach, z lewarkiem w kolumnie kierownicy lub w podłodze.

Co może najważniejsze dla legendy Alfa Romeo w latach 50., w związku z sukcesem modelu swoje interpretacje na bazie Alfy 1900 zaczęli tworzyć najsłynniejsi włoscy projektanci.

Te porywające, czerwone coupe

Odmiany i warianty skromnej stylistycznie Berliny 1900 z 1951 r. karosowane były przez pięć następnych lat przez takie studia designu samochodowego, jak Touring (którego założycielem był Felice Bianchi Anderloni, adwokat z Mediolanu), Pininfarina, Castagna, Bertone, Zagato, Boneschi, Boano, Ghia i Vignale. Najwięcej interpretacji 1900 stworzyło studio Touring: były to najczęściej dwudrzwiowe, dwu- i czteromiejscowe coupe (1900C Touring Superleggera, 1900 Sprint corto gara, słynny „latający talerz”, czyli C52 Spider Touring Superleggera Disco Volante w wersjach cabrio i (jednomiejscowej!) coupe, 1900 Super Sprint coupe Touring Superleggera i in.). Na stylu karoserii Touring bazował późniejszy rewelacyjny model Alfa Romeo, Giulietta – później także o nadwoziach komponowanych przez wielu stylistów. Kabriolet Pininfariny 1900 C odznaczał się dystyngowaną elegancją, projekty Bertone (np. 2000 Sportiva) agresywną, rasowo sportową linią, Boano stworzył 1900 SS Berlinetta w wysmakowanym, nieomylnie włoskim stylu, a autorem kształtów najbardziej kontrowersyjnych i odrębnych okazał się Ghia (1900 SS Coupe). Z kolei w studiu Bertone powstały najśmielsze, wręcz futurystyczne prototypy, które nie trafiły do seryjnej produkcji: B.A.T. 5, 7 i 9, przez wielu uważane za jedne z najpiękniejszych samochodów świata wszech czasów. Ich najbardziej niewiarygodną cechą jest to, że mimo kształtów, przy których rozłożyste, skrzydlate Cadillaki z tego samego czasu wyglądają jak pługi, okazały się w granicach rozsądku funkcjonalne, świetnie sprawdzały się przy próbach szybkościowych i były wytwarzane jako bardzo krótkie fuoriserie.

Alfa Romeo 1900 Super Sprint

Model 1900 był mocnym i pewnym uderzeniem, wprowadzającym firmę Alfa Romeo w okres największych sukcesów w latach 50. Jako podsumowanie niech wystarczy krótka opinia Pata Bradena, autora książki o historii AR:

Miałem wiele Alf, w tym 1750 Zagato i 8C2300, ale tą, za którą nie oddałbym żadnej innej, była właśnie 1900 Zagato, którą jeździłem przez kilka szczęśliwych lat 70. Było to ucieleśnienie mojej idei, jaki powinien być samochód. Bardzo szybka, niezwykle niezawodna, o designie na granicy brzydoty i cudownego piękna. Nie można było nie zauważyć jej ostro czerwonej sylwetki, ani nie czuć jej przemożnego pragnienia, by dominować na drodze. Miała pięciobiegową skrzynię, bardzo bogaty zestaw instrumentów, piękne i zarazem wygodne siedzenia, no i silnik, którego brzmienia nigdy nie zapomnę. Nie zdarzyło mi się tak żałować, że musiałem sprzedać samochód, jak przy rozstaniu z 1900.

Brak komentarzy

Skomentuj

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

*

*

Poprzedni wpis
Poznań Motor Show 2017
Następny wpis
TOD'S – legendarne buty do jazdy autem
Back
Udostępnij

Historia Alfa Romeo 1945-1987